آرشیو
انتخاب نشریه


رئيس جهاد دانشگاهي در گفت‌وگو با رسالت:
حل مشكلات كشور را مي‌توانيم به عهده بگيريم

کريم باباخانيان
اشاره: 
شانزدهم مرداد ماه مصادف است با سي هشتمين سالروز تاسيس جهاد دانشگاهي، نهادي که طي نزديک به چهار دهه ار عمر آن مي گذرد و خدمات زيادي به جامعه نموده و بسياري از طرح هاي پزشکي، عمراني و فرهنگي را به سر منزل مقصود رسانده است. نهادي که طي چهار دهه فعاليت خود مديريت چند رئيس را تجربه کرده است. از جمله دکتر علي منتظري، دکتر رحيمي، دکتر يادگاري و دکتر حميد رضا طيبي که در حال حاضر سکاندار آن است. به همين مناسبت گفت و گويي با دکتر طيبي انجام داده و سؤالاتي را از وي پرسيديم که در کمال  خوشرويي و متانت پاسخ داد. ماحصل اين مصاحبه را با هم مي خوانيم؛
 * آقاي دکتر، لطفاً بفرماييد چشم انداز جهاد را در سي و هشتمين سالروز تاسيسش چگونه ارزيابي مي کنيد؟
- جهاد دانشگاهي از ابتدا راه خود را درست انتخاب کرده است. اين نهاد در دوره هاي مختلف با تحقق اهداف خود در سه حوزه توسعه فرهنگي، آموزشي، علمي و فناورانه موجبات پيشرفت کشور را فراهم ساخته است.همچنين اگر چه  تمامي واحدهاي جهاد در زمينه نيازهاي ملي و مزيت هاي استاني داراي فعاليت هاي شاخصي مي باشند، اما سرعت رسيدن به اهداف تعيين شده بسيار کند است. با وجود کند بودن سرعت در دستيابي به اهداف، جهاد همواره تلاش مي کند به اهداف تعيين شده دست يابد.
* لطفا توضيح فرماييد به نظر جنابعالي علل کند بودن جهاد در دستيابي به اهداف تعيين شده در جهت پيشرفت و توسعه کشور چيست؟
- در پاسخ مي توان به اين مسئله اشاره کرد؛ اگر چه امروزه کشور خواستار پيشرفت دانش بنيان است، اما زمينه تحقق پيشرفت دانش بنيان فراهم نمي شود. براي تحقق آن نيازمند به اجماع نظر نخبگان سياسي در برنامه پيشرفت کشور هستيم که عمدتاً ديدگاه و نظرات آنان تاثير چشمگيري در عرصه هاي مختلف دارد. در سايه همين اجماع نظر مي توان مسائل و مشکلات ملي را مشخص نمود و برنامه ريزي هاي بلندمدت را براي رفع مشکلات جامعه طرح ريزي کرد. البته نبايد برنامه ريزي هاي 
فوق در گردش هاي سياسي تغيير کنند. همچنين براي عملياتي شدن اين برنامه ها نه تنها از مديران کارآمد و خود باور 
که احساس مسئوليت در حمايت از توليدات ملي دارند، بايد استفاده شود، بلکه در جهت دستيابي اين اهداف و برنامه هاي 
مورد نظر بايد مراکز و ديگر نهادها از جمله؛ شوراي عالي انقلاب فرهنگي در زمينه سياست گذاري هاي عاليه، دولت در برنامه ريزي هاي اجرايي، مجريان که شامل دانشگاه ها، بنگاه ها و مراکز تحقيقاتي مي باشند و از بانک ها به عنوان حاميان مالي و مجلس با قانون گذاري هاي درست خود، با يکديگر همکاري و هماهنگي داشته باشند. ما بر اين باور هستيم که سياست گذاري 
عالي توسعه فرهنگي و توسعه علمي و فناورانه به عنوان دو عامل اصلي و پيشرفت کشور بايد در خارج از بدنه دولت و زير نظر نخبگان کشور که تقريبا شوراي عالي انقلاب فرهنگي اين چنين بافتي را دارد، صورت گيرد و ديگر نهادها از جمله دولت موظف به اجراي اين سياست گذاري باشند. اما به هر دليلي اين هماهنگي و همکاري وجود ندارد. چرا که توافق در سياست خارجي و سياست داخلي در بين طرفين وجود ندارد. اگر اين توافقات در ابعاد سياست خارجي و سياست داخلي وجود داشته باشد اجرايي کردن برنامه ها آسان مي شود.
* به نظر جنابعالي دعواي سياسي، بر عملياتي شدن برنامه ها 
در جهت توسعه و پيشرفت کشور سايه مي اندازد؟
- بله، همين طور است. افراد بسياري در جامعه وجود دارند که مهجور و داراي چهره علمي مي باشند و کارهاي اجرايي نيز انجام مي دهند. آنها در دعواهاي سياسي شرکت نمي کنند و تنها هدفشان پيشرفت و توسعه جامعه است. جامعه براي پيشرفت و توسعه خود نيازمند اين گونه افراد است. بنابر اين شناسايي اين افراد و محول کردن پست هاي مديريتي به آنها، از ضروريات تحول و پيشرفت کشور است.
* آقاي دکتر، رقم بودجه جهاد در سال جاري چه قدر است؟
- رقم بودجه حدود 257 ميليارد تومان است. بودجه در سال جاري افزايش نسبتاً خوبي داشته است. اين افزايش نسبي در چند واحد خاص بوده است. البته بايد گفت که جهاد براي اجرايي کردن برنامه هاي خود در جهت توسعه و پيشرفت نياز به بودجه مناسب دارد. در اين ارتباط مي توان به درخواست و پيگيري مقام معظم رهبري که حمايت خوبي از پژوهشگاه رويان جهاد دانشگاهي شد، اشاره نمود. در حال حاضر، اين پژوهشگاه يک سازمان علمي معتبر در سطح جهان است که خروجي هاي بسيار خوبي دارد. بايد مجددا اين گونه حمايت ها از مجموعه هايي 
مانند جهاد دانشگاهي در حوزه هاي ديگر به شرط حل مشکلات کشور به عمل آيد. به يکي از مشکلات مهم ديگري که مي توان در اين زمينه اشاره نمود، اين است که بسياري از مسئولين اعتقادي به توانمندي ملي در حل مشکلات جامعه ندارند. بنابر اين ريسک نمي کنند. بر اساس ديدگاه براي اين مسئولين، توليد علم و فناوري يک نوع پز است، نه راه حلي براي حل مشکلات.
*  با توجه به رقمي که اشاره فرموديد، کسري بودجه داريد؟
- رقم مذکور حد اکثر 20 تا 25 درصد از منابع مالي جهاد را تامين مي کند. اما 80 درصد  منابع مالي جهاد از طريق انعقاد قراردادهاي پژوهشي تامين مي شود. اگر چه آقاي دکتر نوبخت به ما قول داده بودند که بودجه جهاد را دوبرابر کنند. به باور ايشان اين حق جهاد مي باشد چون توانمندي هاي بسياري در جهت توسعه و پيشرفت کشور را داراست، ولي نتوانستند بودجه جهاد را به  دو برابر افزايش دهند.
* شما در حال حاضر به علت عدم افزايش بودجه به ميزان دوبرابر، مأيوس هستيد يا همچنان مسئله افزايش بودجه را به ميزان دو برابر  پيگيري مي کنيد؟
- نااميدي اصلاً در فرهنگ جهادي معنا ندارد. جهاد همچنان پيگير اهداف و اجرايي کردن برنامه هاي خود است. چون مشکلات جامعه را مي داند. اما اشکال کار در اين است که بخش ديگر کشور مصمم نيستند که  فناوري مورد نياز کشور
تامين شود. انجام و توليد فناوري جديد و عقد قرارداد حدود سه تا 10 سال در کشور طول مي کشد. بعد از آن هم حد اقل دو برابر زمان مي برد تا پروژه عملياتي شده و از اين فناوري استفاده شود. اين امر نشان دهنده اين است که در تمام مراحل دچار اشکالات جدي هستيم. در حالي که در دنيا بر اساس  استانداردها، حد اکثر زمان از مرحله تشکيل ايده تاعملياتي و تجاري شدن آن، بين دو تا پنج سال است. بعد از طي اين زمان کوتاه، اين فناوري توسط مردم و جامعه مورد استفاده قرار مي گيرد.
* پيشنهاد شما در زمينه رقم بودجه چه قدر بوده است؟  
- پيشنهاد ما براي اجراي برنامه هاي جهاد در طي پنج سال اين بوده است که سالي 250 ميليارد تومان به بودجه جهاد دانشگاهي اضافه شود و بعد از پنج سال به شرط حمايت از کاربرد فناوري هاي 
جهاد، بودجه جهاد دانشگاهي را قطع کنند.
* مبلغ پيشنهادي شما چند درصد از آن 80 درصد را تامين مي کند؟ 
- حدود 45 درصد را تامين مي کند. اين هزينه صرفاً در جهت انجام پژوهش صرف خواهد شد. از طرفي امکان انعقاد قراردادهاي حرفه اي را نيز داريم. جهاد معتقد است اگر حل مشکلات مهم کشور را به عنوان ماموريت ملي به عهده گيرد و منابع مالي لازم تامين شود، در اين صورت مي تواند بسياري از فناوري هاي علمي جامعه را تامين کند.
* جنابعالي در سخنان خود اشاره کرديد که جهاد رويکرد ماموريت محور دارد. مهمترين فراز و فرود جهاد در اين زمينه چيست؟
- جهاد در زمينه فرهنگي، در اجراي  طرح ملي «ايران، مرز پرگهر»، برگزاري مسابقه مناظره دانشجويي، راه اندازي خبرگزاري بين ‌المللي قرآن (ايکنا) و در زمينه پزشکي در حوزه هاي 
رويان، سرطان سينه و نازايي، ضمن داشتن محدوديت منابع مالي، فرازهايي داشته است. البته در بعضي از حوزه ها  مثل حوزه هاي پژوهشي با کمبود منابع مالي مواجه بوده است. بيمارستان سلول درماني به علت کمبود بودجه عملا متوقف شده و نتوانسته است کار خود را شروع کند، که از فرودهاي جهاد است. فراز و فرود جهاد بستگي به انعقاد قرارداد در زمينه هاي 
مختلفي دارد. در ضمن يکي از عوامل فرود جهاد، به علت فساد مالي است. متاسفانه بايد گفت که فساد مالي در کشور در حال فراگير شدن است.
* به موضوع مهمي اشاره کرديد که مورد توجه مقام معظم رهبري نيز هست که فرموده اند؛ «يکي از موانع اساسي پيشرفت اقتصادي کشور، شيوع فساد مالي و اقتصادي است.» به نظر شما راهکار مبارزه با فساد اقتصادي چيست؟ و جهاد در اين زمينه  چه نقش آفريني اي 
مي تواند داشته باشد؟
- يکي از راه حل هاي مهم، ايجاد نظارت سيستمي است نه نظارت فردي. به عنوان مثال مي توان به نحوه برگزاري مناقصات در ايران اشاره کرد. مناقصه در مفاسد اقتصادي به شکل هاي مختلف از جمله فساد مالي، نقش بسزايي دارد. همچنين برگزاري مناقصات در کشور با ايرادات و مشکلات فراواني همراه است و اکثراً مطابق با قوانين و مقرارت کشور و استانداردهاي بين المللي 
انجام نمي شود. نه تنها مناقصات شفاف تر نشده بلکه کدرتر هم شده است. بنابر اين شفاف سازي و نظارت سيستمي در امور مناقصات باعث کاهش فساد مالي و بازسازي اقتصادي کشور 
مي شود. مسئله مهم ديگر اين است که در برخورد با فساد مالي به ويژه فساد مالي آقا زاده و ژن خوب، نبايد به هيچ وجه ملاحظه کاري کرد.همچنين جلوگيري از صادرات مواد خام و ارزشمند کشور در ازاي واردات تجهيزات ساخته شده ديگر کشورها به ايران که به توليدات ملي آسيب هاي جبران ناپذيري مي زند، مانع از رانت خواهي افراد خاص مي شود.
* لطفاً توضيح دهيد در حال حاضر با توجه  به خروج آمريکا از برجام و صدور تحريم هاي جديد عليه ايران، مهم ترين چالش ها و فرصت هاي جهاد را در چه مي دانيد؟
- به اعتقاد من، خودتحريمي را بايد در حالي که تحريم نيستيم، به وجود بياوريم. خودتحريمي به معناي اين است که در حالي که تحريم نيستيم اجازه واردات به کشور داده نشود و تمرکز بر توسعه علمي و فناورانه کشور شود. به هر حال به دلايل مختلف، کشور تحريم شده است. اين تحريم، ظالمانه نيز هست و تبعاتي دارد. تحريم ها باعث افزايش هزينه ها، باعث خريد تجهيزات و مواد اوليه با قيمت گرانتر شده است و همچنين ارسال پول به خارج از کشور با هزينه بيشتر انجام مي شود. عدم مديريت سالم تحريم ها، موجب سوء استفاده واسطه گرها مي شود. علاوه بر موارد بيان شده، از آنجايي که تهيه اقلام اوليه  فناوري هاي مورد نياز، تحريم هستند، بنابر اين مانع از اجرايي شدن پروژه مورد نظر مي شود. بنابر اين کارفرما در دوره تحريم آمادگي اين تاخير در اجرايي شدن قرارداد را داشته باشد. مشکلات جهاد در دوره تحريم از اين دست مي باشد. 
ما بر اين باور هستيم که با مديريت درست و سالم مي توان تحريم ها را مديريت کرد و دور زد.
* آقاي دكتر، اهداف و برنامه هاي شما در جهت ارائه خدمات جهادي مورد نياز كشور در سال جاري چيست؟ و برنامه سال جاري چه تفاوتي با برنامه جهاد در سال گذشته دارد؟
- در اينجا لازم مي دانم به اينکه موفقيت هاي جهاد در حوزه علمي و فناورانه در سال گذشته چگونه بوده و با چه مشکلاتي در توسعه آنها روبه رو بوده است، بپردازم. جهاد در سال گذشته در زمينه هاي مختلف از جمله برگزاري مسابقات بين المللي قرآن دانشجويان مسلمان، ارتقاي کيفيت همايش بين المللي خليج فارس، افتتاح کارخانه بزرگ توليد سلول بنيادين، توليد آنتي بادي اختصاصي براي درمان اسهال دام ها، ايجاد دانش توليد جنين مرغوب تعيين شده با کيفيت بالا براي اصلاح نژاد دام، توليد داروي جديد براي درمان آريتمي قلب، راه اندازي 
خط توليد مته هاي حفاري، تجهيزات ساخته شده براي بازيافت زيست پالاينده پس مانده هاي جامد آلوده به نفت، توانمند کردن سکونت هاي غير رسمي و حاشيه نشيني کشور به لحاظ اشتغالزايي، آموزشي و بهداشت، دستاوردهاي خوبي داشته است.

آدرس مطلب http://www.resalat-news.com/newspaper/page/9282/1/32250/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha