آرشیو
انتخاب نشریه


دشواري ‌هاي جنگ تربيتي

محمود فرشيدي
ديدار شورانگيز هزاران دانشجو، معلم و اساتيد آنان با مقام معظم رهبري در هفته معلم، نشاطي تازه در جامعه فرهنگيان پديد آورد و در عين حال حضور رهبر فرزانه انقلاب در مكان مقدس «تربيت معلم»، پيام‌آور اين واقعيت هم بود كه سرنوشت كشور در مدرسه رقم مي خورد و سرنوشت مدرسه در دستان پر توان معلم است كه خود در دانشگاه فرهنگيان تربيت مي شود و اميد است كه پيام اين حركت معنادار به تمامي افراد جامعه و خصوصاً به مسئولين عالي‌رتبه انتقال يابد و نقطه عطفي باشد براي اداي ديني كه همه ما دانش‌آموزان ديروز و امروز نسبت به امر خطير تعليم و تربيت كشور و نيز نسبت به دلباختگان آن يعني «معلمان» داريم.
مقام معظم رهبري در اين ديدار به مهم‌ترين مسائل و چالش‌هاي كنوني آموزش و پرورش اشاره فرمودند، از جمله منزلت و معيشت معلم، جايگاه والاي آموزش و پرورش و دانشگاه فرهنگيان، معاونت پرورشي، خطر نفوذ بيگانه و  از همه مهم‌تر و كليد حل مشكلات يعني سند تحول بنيادين را يادآور شدند كه جايگاه و منزلت معلم در جامعه به صورت واقعي تبيين نشده است و نيازمند برنامه‌ريزي و كار هنري است. واقعيت آن است كه امروز آموزش و پرورش كشور در موقعيت بسيار حساس و سرنوشت‌سازي قرار گرفته و سال هاست كه جايگاه آموزش و پرورش و معلم روندي كاهشي يافته است و با نگاهي به سير تحولات اين دستگاه طي چهل سال گذشته، مي توان گفت كه آن شور و نشاط دهه اول انقلاب و جايگاه والاي نهاد تعليم و تربيت در آن دوران، به تدريج تنزل يافته است و جاي خالي خيلي‌ها كاملاً احساس مي‌شود؛ جاي خالي رئيس جمهوري همچون شهيد رجائي كه در سفرهاي استاني‌اش بازديد از مراكز تربيت معلم را در اولويت قرار مي داد، يا جاي خالي نخست‌وزير انديشمندي همچون شهيد باهنر كه نقش معلم را در آينده كشور و انقلاب درك مي كرد يا رئيس قوه قضائيه‌اي نظير شهيد بهشتي كه از درون جامعه فرهنگيان برخاسته بود و سال‌ها معلمي و مدرسه‌داري كرده بود و نيز وزرا و نمايندگاني همانند آن بزرگواراني كه بي‌ترديد اگر امروز زمام مديريت كشور در دست اين گونه معلمان فرهيخته بود، دغدغه‌هاي مقام معظم رهبري در باره مسائل فرهنگي كشور و بخصوص آموزش و پرورش تا اين اندازه شدت نمي‌يافت.
در شرايط كنوني از طرفي در ميان جوانان فرهيخته، كمتر كسي داوطلب شغل معلمي است و از طرف ديگر هم بسياري از نيروهاي كارآمد آموزش و پرورش به دليل  تبعيض‌هاي موجود، مي‌كوشند در صورت امكان خود را به دستگاهي ديگر منتقل كنند و به طور كلي هم مشكلات معيشتي دامنگير عموم معلمان شده و انگيزه آنان را كاهش داده است و علاوه بر اينها چندصد هزار نفر از معلماني كه سال‌هاي نخست پيروزي انقلاب استخدام شده بودند در آستانه بازنشستگي قرار دارند. در بحبوحه اين مشكلات، دشمن هم برنامه‌هاي متعددي را براي نفوذ در آموزش و پرورش كشور و مدارس و مهدكودك‌ها و پيش‌دبستاني‌ها طراحي كرده و به اجرا درآورده است، كه برنامه 2030 و مدارس مونته سوري و مدارس چندزبانه و مدارس طبيعت و... نمونه‌هايي از آنهاست و با توجه به همين واقعيت‌هاست كه مقام معظم رهبري از عرصه تربيت جوانان والا و با انگيزه با تعبير «عرصه يك جنگ بزرگ و واقعي» ياد كردند و نسبت به سياست دشمن براي به خواب فرو بردن مسئولين و غفلت از اين جنگ تربيتي هشدار دادند.
هر چند اين يك  اصل كلي و رايج در كشورهاي جهان است كه اهداف آموزش و پرورش هر كشوري، الهام گرفته از قانون اساسي آن كشور است اما در آموزش و پرورش كشور ما هنوز اين اصل حاكميت نيافته است و به همين دليل برون داد چرخه 12 ساله تعليم و تربيت، منطبق با مطالبات نظام اسلامي نيست. البته در بعد نظري، خوشبختانه نقشه راه و الگوي تحول آموزش و پرورش تحت عنوان سند تحول بنيادين، تدوين و تصويب شده است اما در عمل با «مخالفت‌ها» و «مقاومت‌ها» و «موانعي» مواجه و متوقف شده است.
مخالفت‌ها توسط كساني اعمال مي‌شود كه تنها اندوخته علمي‌شان، مطالعه كتاب‌هايي در عرصه آموزش و پرورش غربي است و هيچ آگاهي و باوري نسبت به الگوي اسلامي -  ايراني تعليم و تربيت ندارند و در نتيجه به صراحت با سند تحول، «مخالفت» نموده و در راه اجراي آن كارشكني مي‌كنند، خواه در مسند عالي‌ترين مسئوليت‌ها ، خواه در دانشگاه فرهنگيان و خواه در پوشش تشكل‌هاي علمي و برگزاري همايش‌ها و زير چتر همان واژه كليشه‌اي دستاوردهاي علمي جهان، دستاورد انقلابي نظام اسلامي در عرصه تعليم و تربيت يعني سند تحول را زير سؤال  مي‌برند و قريب هفت سال آن را در پيچ و خم ادارات بايگاني مي‌كنند ولي هنوز مركب برنامه 2030 در اروپا خشك نشده در عرض چند ماه آن را در مدارس ما به اجرا درمي‌آورند.
از طرف ديگر بدنه هر مجموعه‌اي به دليل ناآگاهي معمولاً در برابر هر گونه تغيير و تحولي «مقاومت» مي‌كند و به همين دليل ضرورت تبيين سند تحول بنيادين براي جامعه فرهنگيان از اولويت‌ها و پيش‌نيازهاي اجراي آن است و رسانه‌ملي مي‌تواند در اين زمينه به كمك وزارت آموزش و پرورش بشتابد.
اما در ارتباط با «موانع» اجراي سند تحول بايد يادآور شد كه انجام اين اقدام انقلابي، به تنهايي از عهده وزارت آموزش و پرورش ساخته نيست و بر همين اساس، سياست‌هاي كلي ايجاد تحول به رؤساي قواي سه گانه ابلاغ شده است تا با تمهيد مقدمات و حمايت مالي لازم از آموزش و پرورش، بستر پيدايش تحول را فراهم سازند و با نگاهي گذرا به سياست‌هاي ايجاد تحول، رويكرد نظام اسلامي و تكليف دستگاه‌ها را  كاملاً روشن و شفاف مي‌سازد، از جمله آنها:
1- دستيابي به «حيات طيبه» يعني حركت ‌آموزش و پرورش كشور بايد در جهت الگوي تربيت انسان تراز اسلامي باشد و نه انسان سكولار (ماده اول سياست‌ها).
2- آموزش و پرورش يك نهاد «مولد» سرمايه اجتماعي است يعني يك دستگاه هزينه‌بر و مصرف‌كننده نيست. (ماده 2)
3- آموزش و پرورش يك امر حاكميتي است يعني از مقوله امور قابل واگذاري به بخش خصوصي نيست و صرفاً مي توان از مشاركت مردم با نظارت دقيق دولت در اين عرصه بهره جست. (ماده2)
4- اعتلاي منزلت اجتماعي و حل مشكلات معيشتي معلمان و رعايت اولويت آموزش و پرورش در بودجه سنواتي كشور، كه متأسفانه بايد اعتراف كرد اغلب دولت‌ها و مجلس‌ها، نتوانسته‌اند يا نخواسته‌اند نگاه امام خميني (ره) و مقام معظم رهبري را در اين زمينه ادراك و اجرا نمايند. (ماده 3-3 و 2-6)
5- ارتقاي كيفيت نظام تربيت معلم يعني همان ضرورتي كه رهبر فرزانه انقلاب بارها به اهميت آن اشاره و نسبت به جايگاه دانشگاه فرهنگيان تأكيد فرموده‌اند، اما همچنان جريان پذيرش فارغ التحصيلان آزاد و دوره معلمي نديده و تبديل كلاس به آزمايشگاه مهارت آموزي با همكاري دولت و مجلس ادامه دارد.
ختم كلام اينكه آنچه در باب مسئوليت ساير دستگاه‌ها يادآوري شد به معناي سلب مسئوليت از وزارت ‌آموزش و پرورش نيست بلكه اين وزارتخانه بايد با تمام توان براي ايفاي وظايفي كه مستقيماً بر عهده اوست و نيز مطالبه همكاري ساير دستگاه‌ها قيام نمايد و به ويژه با توجه به صراحت مقام معظم رهبري در زمينه تحقق سند تحول به عنوان مطالبه خود كه وزير محترم نيز خود بارها بر آن تأكيد كرده است،  انتظار مي رود در انتخاب مديران و واگذاري مسئوليت‌ها، اين باور به عنوان يك شرط لازم مورد توجه قرار گيرد و دست تمامي كساني كه در باره اجراي سند كارشكني مي‌كنند و همكاري لازم را ندارند، كوتاه شود تا معلمان طعم شيرين اجراي مرحله به مرحله سند را در حوزه تخصصي و نيز زندگي شخصي خويش بچشند و اولياي دانش‌آموزان هم معناي تحول را در پيدايش شور و نشاط و معنويت در مدارس مشاهده نمايند. 


آدرس مطلب http://www.resalat-news.com/newspaper/page/9216/1/20384/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha